Bursa’da riskli yapıların yenilenmesi için kentsel dönüşüm süreci nasıl başlatılır, bina sakinlerinin onayı nasıl alınır, devlet destekleri nelerdir? İşte evini veya binasını dönüştürmek isteyenlerin bilmesi gerekenler…
Bursa’da deprem riskine karşı yapı stokunun yenilenmesi gündemdeki önemini koruyor. Özellikle eski binalarda yaşayan vatandaşlar, kentsel dönüşümün nasıl başlatılacağını, hangi kurumlara başvurulacağını ve süreçte hangi aşamalardan geçileceğini merak ediyor. Kentsel dönüşüm yalnızca binanın yıkılıp yeniden yapılmasından ibaret değil; risk tespiti, maliklerin karar alması, ruhsat işlemleri ve inşaat aşamalarını kapsayan yasal bir süreçten oluşuyor.
Kentsel dönüşüm başvurusu nasıl yapılır?
Bursa’da bir binanın kentsel dönüşüme girmesi için ilk aşamada yapının risk durumunun belirlenmesi gerekiyor. 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında süreç şu adımlarla ilerliyor:
1. Binanın risk tespiti yaptırılır
Binanın riskli olup olmadığının belirlenmesi için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından lisanslandırılmış kurum veya kuruluşlara başvurulabiliyor.
Risk tespiti için bina sakinlerinin tamamının onay vermesi gerekmiyor. Maliklerden biri veya kanuni temsilcisi başvuru yapabiliyor. Tespit işleminin masrafları ise başvuru sahibine ait oluyor.
2. Riskli yapı raporu hazırlanır ve kesinleşir
Yetkili kuruluş tarafından yapılan incelemenin ardından riskli yapı tespit raporu hazırlanarak ilgili müdürlüğe veya yetki devri yapılmış belediyeye sunuluyor.
Yapının riskli olduğuna ilişkin tespit, maliklere bildiriliyor ve tapu kaydına riskli yapı belirtmesi işleniyor. Maliklerin, tespit sonucuna karşı tebliğden itibaren 15 gün içinde itiraz hakkı bulunuyor. İtiraz, teknik heyet tarafından değerlendiriliyor.
3. Bina sakinleri dönüşüm konusunda karar alır
Riskli yapı tespitinin kesinleşmesinin ardından yeni binanın nasıl yapılacağı konusunda maliklerin anlaşması gerekiyor.
6306 sayılı Kanun kapsamında yeni uygulamalar için karar, maliklerin arsa payları oranında salt çoğunluğuyla alınabiliyor. Yani karar sürecinde yalnızca daire sayısı değil, tapudaki arsa payları da dikkate alınıyor.
Karara katılmayan maliklere karar ve anlaşma şartlarının bildirilmesi gerekiyor. Anlaşmaya katılmayan maliklerin hisseleri, kanundaki usul ve şartlar çerçevesinde açık artırmayla diğer paydaşlara satılabiliyor.
4. Müteahhit veya inşaat modeli belirlenir
Malikler, binanın yeniden yapılması için bir müteahhit firmayla anlaşabilir ya da mevzuatın izin verdiği koşullarda kendi imkânlarıyla inşaat sürecini yürütebilir.
Bu aşamada müteahhit seçimi büyük önem taşıyor. İnşaatın ne zaman başlayacağı ve tamamlanacağı, kullanılacak malzemeler, dairelerin büyüklükleri, paylaşım oranları, kira yardımı, gecikme halinde uygulanacak yaptırımlar ve diğer mali yükümlülükler sözleşmede açıkça belirtilmeli.
Sözleşme imzalanmadan önce firmanın mali gücü, daha önce tamamladığı projeler ve yapı ruhsatı süreçlerini yürütme yeterliliği araştırılmalı.
5. Tahliye, yıkım ve ruhsat işlemleri tamamlanır
Riskli yapı tespiti kesinleşen binanın tahliyesi ve yıkımı için kanundaki süreler işletiliyor. Ardından yeni yapı projesi hazırlanıyor, ilgili belediyeden imar ve ruhsat işlemleri yürütülüyor.
İnşaat ruhsatının alınmasıyla birlikte yeni binanın yapım süreci başlıyor. İnşaat tamamlandığında gerekli kontroller ve iskân işlemleri gerçekleştiriliyor.
Kentsel dönüşümde devlet desteği var mı?
Kentsel dönüşüm kapsamında hak sahiplerine yönelik kira yardımı, faiz destekli kredi ve farklı finansman modelleri bulunabiliyor. Ancak bu destekler her bina ve her proje için otomatik olarak verilmiyor. Yapının kanun kapsamındaki durumu, başvuru koşulları ve yürürlükteki destek programları dikkate alınıyor.
Vatandaşların özellikle şu konuları araştırması gerekiyor:
-
Kira yardımı: Şartları sağlayan hak sahipleri için belirlenen süre ve tutarlarda destek sağlanabiliyor.
-
Kredi desteği: Mevzuatta ve ilgili programlarda belirlenen koşullara göre finansman imkânı bulunabiliyor.
-
Hibe desteği: Bazı özel dönüşüm programlarında hak sahiplerine hibe verilebiliyor.
-
Alan bazlı dönüşüm: Birden fazla binayı veya geniş bir bölgeyi kapsayan projelerde kamu kurumları ve ilgili kuruluşlar devreye girebiliyor.
Yarısı Bizden kampanyası Bursa’da geçerli mi?
İstanbul’da uygulanan Yarısı Bizden kampanyası, Bursa’daki binalar için geçerli genel bir destek programı olarak değerlendirilmemeli. Kampanyanın resmî şartlarında İstanbul’un 39 ilçesindeki riskli yapılar esas alınıyor. Bu nedenle Bursa’da dönüşüm yapmak isteyen vatandaşların, kendi binaları için geçerli destekleri Bakanlık ve ilgili belediyelerden ayrıca öğrenmesi gerekiyor.

Bursa’da kentsel dönüşüm için nereye başvurulur?
Bursa’da kentsel dönüşüm süreciyle ilgili bilgi almak isteyen vatandaşlar, binanın bulunduğu ilçenin belediyesine ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğüne başvurabilir.
Bursa Büyükşehir Belediyesi bünyesinde de Kentsel Dönüşüm Şube Müdürlüğü bulunuyor. Müdürlük, dönüşüm alanları, planlama, uygulama programları ve kentsel yenileme projeleriyle ilgili çalışmalar yürütüyor.
-
Kurum: Bursa Büyükşehir Belediyesi Kentsel Dönüşüm Şube Müdürlüğü
-
Telefon: 0224 716 19 59
-
Adres: Zafer Mahallesi, Ankara Yolu Caddesi No:1, Osmangazi/Bursa
-
Resmî internet sitesi: Bursa Büyükşehir Belediyesi Kentsel Dönüşüm Şube Müdürlüğü
Riskli yapı tespiti ve başvuru süreciyle ilgili genel bilgilere de Kentsel Dönüşüm Başkanlığı ve ALO 181 üzerinden ulaşılabiliyor.
Kentsel dönüşümde vatandaşların dikkat etmesi gerekenler
Kentsel dönüşüm sürecinde en önemli konulardan biri, hak sahiplerinin imzaladığı sözleşmelerin içeriği. Dairelerin yeni projedeki konumu, metrekareleri, arsa payları ve teslim tarihi gibi ayrıntılar netleştirilmeden sözleşme imzalanmamalı.
Ayrıca müteahhit firmayla yapılan anlaşmada inşaatın gecikmesi, sözleşmenin feshi, teminatlar ve ek maliyetlerin kim tarafından karşılanacağı açıkça düzenlenmeli. Maliklerin haklarını ve yükümlülüklerini anlamadan imza atmaması, ileride yaşanabilecek anlaşmazlıkların önüne geçebilir.
Bursa’da kentsel dönüşüm için ilk adım, binanın risk durumunu yetkili kuruluşlara tespit ettirmek. Sonrasında maliklerin karar süreci, proje, sözleşme, ruhsat ve inşaat aşamaları birbirini takip ediyor.

