Mahkeme, kararını 6’ya karşı 3 oyla aldı.
IEEPA Yetkisi Tartışması
Kararda, Trump yönetiminin dayanak gösterdiği Uluslararası Acil Ekonomik Yetkiler Yasası’nın (IEEPA) başkana gümrük vergisi koyma yetkisi vermediği açıkça belirtildi. Mahkeme, ABD Anayasası’na atıfta bulunarak vergi ve gümrük vergisi koyma yetkisinin Kongre’ye ait olduğunu vurguladı.
Karar metninde, hükümetin IEEPA’yı “Başkana tek taraflı ve sınırsız şekilde gümrük vergisi uygulama yetkisi veren” bir yasa olarak yorumladığı ifade edildi. Ancak yasanın yaklaşık yarım asırlık geçmişinde hiçbir başkanın bu kapsamda bir gümrük vergisi uygulamadığına dikkat çekildi.
Mahkeme ayrıca, yasada yer alan “ithalatı düzenleme” ifadesinin, Kongre’nin açık yetkisi olan “vergi koyma” yetkisini kapsamadığını belirtti. Büyük ekonomik ve siyasi sonuçlar doğuran böylesine önemli bir yetki devrinin, muğlak ifadelerle başkana bırakılmasının mümkün olmadığı kaydedildi.
IEEPA’nın başkana soruşturma açma, engelleme ve yasaklama gibi çeşitli düzenleme yetkileri verdiği; ancak bu yetkiler arasında gümrük vergisi ya da harç uygulamasına dair herhangi bir ifadenin yer almadığı vurgulandı.
175 Milyar Dolarlık İade Riski
Kararın ardından dolar endeksinde düşüş yaşandı. Uzmanlara göre federal hükümet, en az 175 milyar dolarlık vergi iadesi yükümlülüğüyle karşı karşıya kalabilir.
Öte yandan Trump yönetiminin, diğer ticaret yetkilerini kullanarak yeni gümrük vergilerini hızla devreye sokmayı planladığı belirtiliyor.
Süreç Nasıl İşledi?
Trump, ikinci kez başkanlık görevine geldikten sonra IEEPA kapsamında çok sayıda ülkeye “karşılıklı” gümrük vergileri uygulamıştı. Çin, Kanada ve Meksika’ya ise fentanil akışını gerekçe göstererek ek tarifeler getirmişti.
Bu uygulamalar bazı şirketler ve eyaletler tarafından ABD Uluslararası Ticaret Mahkemesi’ne taşındı. Mahkeme, 28 Mayıs 2025’te karşılıklılık esasına dayalı tarifelerin başkanlık yetkisini aştığına hükmetti.
ABD yönetimi kararı temyize taşıdı. Temyiz Mahkemesi, alt mahkeme kararının uygulanmasını geçici olarak durdurdu. Ancak 29 Ağustos 2025’te alt mahkeme kararını büyük ölçüde onayladı ve Trump yönetimine Yüksek Mahkeme’ye başvuru için süre tanıdı.
Trump yönetimi hızlı inceleme talebiyle Yüksek Mahkeme’ye başvurdu. Yüksek Mahkeme, 5 Kasım 2025’te tarafların savunmalarını dinledi ve nihai kararını vererek tarifelerin başkanın acil durum yetkilerini aştığına hükmetti.