1) Anlaşmanın Kapsamında Neler Var?
Şam yönetimi ile PKK/SDG arasında imzalanan ve 14 maddeden oluşan anlaşma, örgüt unsurlarının merkezi hükümet yapısına entegre edilmesini ve örgütün kontrolündeki bölgelerin Şam yönetimine devrini öngörüyor.
Anlaşmaya göre:
-
SDG unsurları Fırat Nehri’nin doğusuna çekilecek.
-
Deyrizor ve Rakka’nın idaresi derhal Şam’a bırakılacak.
-
Haseke’deki tüm sivil kurumlar Suriye devlet kurumlarına entegre edilecek.
-
Sınır kapıları, petrol ve doğalgaz sahaları Şam yönetiminin kontrolüne geçecek.
Suriyeli Olmayan Örgüt Mensupları Sınır Dışı Edilecek
Anlaşmanın en dikkat çeken maddelerinden biri ise Suriyeli olmayan PKK/SDG yöneticileri ve örgüt mensuplarının sınır dışı edilmesi.
Ayn el-Arab (Kobani) bölgesinde örgütün silahlı varlığının kaldırılması, yerine Şam’a bağlı yerel polis gücünün kurulması da anlaşmada yer alıyor.
Ayrıca DAEŞ’le mücadelede Şam yönetiminin ABD ile koordinasyon içinde hareket edeceği ve DAEŞ mensuplarının tutulduğu hapishanelerin Şam kontrolüne geçeceği belirtiliyor.
Cumhurbaşkanı Şara, ateşkesin sağlıklı işlemesi için Arap aşiretlerine de itidal çağrısı yaptı.
2) Bu Anlaşmanın 2025 Ateşkesinden Farkı Ne?
10 Mart 2025’te imzalanan önceki ateşkesle de SDG unsurlarının devlet kurumlarına entegrasyonu hedeflenmişti. Ancak o anlaşmada entegrasyon için yıl sonuna kadar süre tanınmış, bu süre içinde hedefler gerçekleşmeyince çatışmalar yeniden başlamıştı.
2026 ateşkesinin farkları:
-
Derhal uygulanacak maddeler içeriyor.
-
Zaman tanıyan esnek takvim yok.
-
Sınır kapıları ve enerji sahalarının devri net şekilde hükme bağlandı.
-
Suriyeli olmayan örgüt mensuplarının sınır dışı edilmesi açık şekilde yer aldı.
SDG lideri Mazlum Abdi, 2025’teki kazanımların korunacağını savunsa da Şam yönetimi yeni anlaşmada daha sert ve net hükümler koymuş durumda.
Şara ile Abdi’nin 19 Ocak’ta Şam’da yüz yüze görüşmesi ve anlaşmanın detaylarını netleştirmesi bekleniyor.
Ateşkes, özellikle ABD ve bölge ülkelerinde yakından takip edildi.
ABD’nin Ankara Büyükelçisi ve Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack, ateşkes sonrası yaptığı açıklamada:
“Bu anlaşma birleşik bir Suriye için diyalog ve iş birliği yolunu açıyor.”
ifadelerini kullandı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan’dan Destek Mesajı
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Şara ile yaptığı telefon görüşmesinde:
-
Suriye’nin terörden tamamen arındırılmasının bölge için hayati olduğunu,
-
Türkiye’nin Suriye’ye desteğinin süreceğini vurguladı.
Bölge Ülkelerinden Tebrik
-
Ürdün ve Katar, ateşkesi Suriye’nin birliği ve istikrarı için olumlu bir adım olarak değerlendirdi.
-
Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Şara ile telefon görüşmesi yaptı.
-
Fransa Cumhurbaşkanı Macron, SDG’nin devlet yapısına entegrasyonunun Suriye’nin istikrarı için şart olduğunu açıkladı.
4) Sahada Son Durum Ne?
Ateşkesin ardından bazı bölgelerde örgüt unsurlarının çekilmesiyle birlikte halk sokaklara çıktı.
Özellikle:
-
Tabka,
-
Deyr Hafir,
-
Meskene ve çevresinde halk, Suriye bayraklarıyla kutlamalar yaptı.
Suriye ordusu, SDG’nin Tişrin Barajı çevresinden çekilmeye başlamasıyla birlikte barajı kontrol altına almak için harekete geçti.
Bölgede askeri hareketlilik sürerken, kritik altyapı noktalarının Şam yönetimine devri kademeli olarak ilerliyor.
5) Bu Noktaya Nasıl Gelindi?
2025’teki ateşkesin başarısız olması, 2026’nın ilk günlerinde çatışmaları yeniden alevlendirdi.
Süreç şöyle ilerledi:
-
6 Ocak’ta Halep’te çatışmalar yeniden başladı.
-
Suriye ordusu SDG/PKK unsurlarını şehirden çıkardı.
-
Ardından Deyr Hafir, Meskene, Tabka ve Deyrizor bölgeleri örgütten temizlendi.
-
Sahadaki askeri üstünlüğün ardından ateşkes masaya geldi.
-
Cumhurbaşkanı Şara, 18 Ocak’ta yeni ateşkesi resmen duyurdu.
Bu askeri tablo, Şam yönetiminin masada daha sert ve net şartlar koymasına zemin hazırladı.